Vanaf wanneer begint een kuiken ?

Johan Braeckman

Lang geleden dacht een Griekse filosoof reeds diep na over dergelijke problemen. Zijn naam was Eubulides. Hij leefde in de vierde eeuw voor Christus en woonde in Milete. Hij vroeg zich af vanaf wanneer je een hoop zand hebt, en wanneer je iemand kaal noemt. Vijf of tien korreltjes zand noemen we nog geen hoop. Maar vanaf wanneer dan wel? Duizend korreltjes? Een miljoen? En iemand met een grote bos haar op zijn hoofd is zeker niet kaal. Maar stel dat we zijn haren uitrekken, eentje per eentje. Wanneer is hij dan kaal?

De vraag wanneer een kuiken begint, is hiermee vergelijkbaar. Veel andere trouwens ook: vanaf wanneer is een tulpenbol een tulp? Of een zaadje van een dennenappel een dennenboom? Het antwoord is dat er geen duidelijke overgang bestaat. Een ei dat is bevrucht, verandert geleidelijk in een kuiken. Een groepje zandkorrels waar men telkens opnieuw een korreltje aan toevoegt, wordt langzaam maar zeker een zandhoop. Dat er geen duidelijke overgang is, betekent natuurlijk niet dat het verschil tussen een korreltje en een zandhoop niet bestaat. Dat een kuiken iets anders is dan een bevruchte dooier, is ook voor iedereen duidelijk, net zoals een kale man er echt wel anders uitziet dan iemand met een volle bos haar. Maar de overgang op zich is eerder vaag.

Als we toch een overgangspunt willen bepalen, dan moeten we dat afspreken. Net zoals we iemand volwassen noemen zodra hij achttien jaar is, al is het ook hier duidelijk dat de verandering van jongere naar volwassene geleidelijk gaat. Je bent niet van de ene dag op de andere echt volwassen, maar om praktische redenen spreken we dat zo af.